Tá ionsaí coimpléacs déanta ag duine ó Latvia ar an suíomh idirlíon Éireannach boards.ie. Baineann an-chuid daoine úsáid as an suíomh idirlíon seo le gach chineáil ábhar a phlé le daoine eile agus réiteach a fháil ar fadhbanna. Mar chuid den ionsaí rinneadh íoslódáil ar sonraí pearsanta na mílte daoine. Meastar gur gadaíocht aitheantas fadtréimhseach a bhí i gceist anseo. Tá fiosrúchan curtha ar bun ag Interpol, Gardaí na hÉireann agus Póilíní i Latvia agus an IP an duine a rinne an ionsaí aimsithe acu.
Dé Céadaoin, Feabhra 24, 2010
Ionsaí déanta ar boards.ie ag duine as Latvia
Rialtas na Fraince agus na Gearmáine ag fógairt gan Internet Explorer a úsáid
Tá rialtas na Fraince agus rialtas na Gearmáine tar éis a fhógairt gur féidir go bhfuil fadhb tromchúiseach leis an brabhsálaí idirlín atá ag Microsoft, Internet Explorer. Baineann an fhadhb seo leis an slándáil atá ar fáil agus go bhfuil an baol gur féidir le Trojan Horse sleamhnú tríd córais slándála Internet Explorer. Má tharlaíonn gur féidir leis an Trojan fáil fhad leis an cruadhíosca is féidir leis seilibh a fháil ar an ríomhaire agus sonraí ar bith a sheoladh amach thar línte teileachumarsáide.
Ar an taobh eile den scéal tá Microsoft ag fógairt go bhfuil fíor beagán de baol ann agus má tá an leagan is déanaí de Internet Explorer agat, leagan a hocht, nár chóir go mbeadh aon fhadhb ann.
Tá sé tagtha chun solais le cúpla lá anuas is mar gheall ar an fabht seo gur tharla an ionsaí ar trealamh ríomhaireachta Google atá lonnaithe sa tSín. Tá Google ag déanamh machnamh faoi láthair ar chóir dóibh tarraingt amach as an tSín.
Tá saineolaithe áirithe ag moladh do daoine Mozilla Firefox, Google Chrome, Apple Safari nó Opera a úsáid go dtí go dtagann Microsoft suas le réiteach ar an fhadhb seo.
Go dtí seo níl aon dáta foilsithe ag Microsoft d’eisiúint an réiteach sin.
Frithvíreas – Ag chosaint do ríomhaire
Bíonn mórfhadhbanna ag daoine agus iad ag iarraidh an ríomhaire a chosaint in éadan víreas agus péisteanna. Is beag duine nach mbíonn píosa beag buartha agus iad ag líonadh a chuid sonraí pearsanta isteach i suíomh idirlíon le earraí a cheannach. Tá roinnt bealaí le fáil réidh leis na fadhbanna seo agus ní ghá go gcosnóidh sé an oiread sin ar chor ar bith.
Ceard iad na fadhbanna is mó?
Péisteanna agus Víreas Ríomhaireachta (Computer Worms)
Seo feidhmchlár beag atá an-chosúil le víreas. Ceanglaíonn víreas le comhad eile ionas go n-oibreoidh sé. I gcás péiste níl aon chomhad eile ag teastáil. Mar thoradh air seo tá sé éasca péisteanna a scaipeadh ag baint úsáid as ríomhphost. Má osclaítear iatán gur péist é déanfar dochar don ríomhaire.
Is féidir le péist go leor rudaí éagsúla a dhéanamh. Is féidir leis comhaid a scriosadh, bheith ina óstach nó ríomhphoist a sheoladh. Is féidir le péist an-dochar a dhéanamh ó thaobh an méid tráchta ar an líonra a chruthaíonn sé. Chruthaigh an phéist MyDoom moill ollmhór ar an idirlíon ar fud an domhain (rud a chosain na céadta milliúin euro go domhanda).
An féidir péist a úsáid le maitheas a dhéanamh? Bhain Microsoft úsáid as péist le nuashonrúcháin a íoslódáil ón suíomh idirlín atá acu le fadhbanna ar ríomhairí timpeall an domhain a dheisiú. Chruthaigh sé seo trácht agus brú mór ar an idirlíon agus rinne sé gach uile ríomhaire a atosú agus chuir sé bogearraí ar ríomhairí gan cead a fháil ó na húinéirí. Dá bhrí seo measann na saineolaithe nár chóir péisteanna a úsáid ar chor ar bith.
Tá sé go hiomlán mídhleathach péist a scaipeadh sa lá atá inniu ann. I mí Eanáir 2002 gearradh téarma príosúnachta dhá bhliain ar an ríomhchláraitheoir Simon Vallor as an dochar a rinne sé leis na víris Gokar, Admirer agus Redesi8.
I mí Dheireadh Fómhair 2005 gearradh téarma príosúnachta 6 mhí ar Andrew Harvey agus gearradh téarma 3 mhí ar Jordan Bradley as an dochar a rinne siad leis an phéist T-K Worm.
Phishing
Seo nós réasúnta nua atá tar éis teacht chun tosaigh le blianta beaga anuas. Ligeann na ‘phishers’ orthu féin go mbaineann siad le heagraíocht oifigiúil trí ríomhphost snasta a sheoladh amach. Iarrann siad ar dhaoine a gcuid sonraí pearsanta, sonraí bainc nó sonraí cárta creidmheasa a líonadh isteach agus a sheoladh ar ais chucu. Toisc go bhfuil cuma shnasta agus, minic go leor, suaitheantas corparáide ar an ríomhphost líonann daoine isteach a gcuid sonraí. Is féidir leis an ‘phisher’ rudaí a cheannach ag úsáid sonraí an duine go dtí go bhfuil teorann caiteachais an chárta sroichte aige nó go dtí go bhfuil an cuntas bainc folamh.
Idir mí na Bealtaine 2004 agus mí na Bealtaine 2005 chaill 1.2 milliún duine airgead i Meiriceá mar thoradh ar Phisheáil tríd an ríomhphost le luach $929 milliún ar an phisheáil ar fad sa tréimhse sin. Sa tréimhse chéanna cailleadh £524 milliún i Sasana de bharr phisheála. Cailltear thart fá $2 billiún in aghaidh na bliana i Meiriceá mar gheall ar gach sórt phisheála.
An bealach is fusa le phisheáil a sheachaint ná a bheith cúramach le do chuid sonraí. Má tá fadhb le do chuntas bainc cuirfidh an banc scairt ghutháin ort nó cuirfidh siad litir sa phost chugat. Ná tabhair sonraí d’aon duine muna bhfuil tú iomlán cinnte cé lena bhfuil tú i dteagmháil leo.
Tá na húdaráis i ndiaidh greim a fháil ar chuid de na ‘phishers’ is mó ar domhan go dtí seo agus beidh siad os comhair na cúirte i mbliana. An ‘phisher’ is mó a fuair siad go dtí seo ná Valdir Paulo de Almeida sa Bhráisíl. Ghoid sé $55 milliúin thar dhá bhliain.
Réiteach na faidhbe
Tá frithvíreas ar fáil saor in aisce ar an idirlíon. Agus tú ag ceannach ríomhaire de ghnáth déanann an siopa iarracht brú a chur ort frithvíreas a cheannach, ach ní luann siad go bhfuil a leithid ar fáil saor in aisce.
Frithvíreas saor in aisce
AVG Anti-virus (www.grisoft.com)
Seo frithvíreas atá ar fáil saor in aisce. Ní fhaigheann tú ach an leagan is bunúsaí saor in aisce ach don ghnáth duine ba chóir go ndéanfaidh sé sin cúis. Bunaíodh an comhlacht seo i 1991 agus ceannaigh Intel páirt mór den comhlacht bliain ó shin. An t-aon coinníoll a bhaineann leis an ceadúnas seo ná go bhfuil sé le h-úsáid sa bhaile i gcomhair obair pearsanta amháin.
Avast (www.avast.com)
Seo pacáiste atá an-chosúil le AVG agus atá saor in aisce fad is a leanann tú na rialacha ceánna ó thaobh ceadúnais de. Ó mo thaithí féin oibríonn an feidhmchlár seo go maith ach amháin go bhfuil mé tar éis cloisteáil faoi cúpla fadhb leis i gcomhthéacs Windows Vista.
ClamWin (www.clamwin.com)
Tá ClamWin ar fáil saor in aisce chomh maith. Oibríonn an ceann seo ar gach aon leagan de Windows agus is féidir é a íoslódáil, cosúil leis na cinn eile ón leathanach baile atá ag an eagras.
Spyware saor in aisce
Spybot (www.spybot.com)
Is féidir fáil réidh le péisteanna agus a leithid trí úsáid a bhaint as Spybot. Is tairge iomlán saor in aisce atá anseo. Le déanaí chur mé Spybot ar ríomhaire mo chara agus d’aimsigh an ríomhaire 56 fadhb leis an ríomhaire cé gur shíl an duine nach raibh fadhb ar bith leis an ríomhaire. Rud an-úsáideach a bhaineann leis an feidhmchlár seo ná an cnaipe “immunise” a chinntíonn nach gheobhaidh an ríomhaire an fadhb céanna arís.
Balla Dóiteáin (Firewall) saor in aisce
An brí atá le Firewall ná píosa bogearra ní píosa cruaearra a cuireann bac ar ceangail líonra áirithe ag brath ag cén leibhéal muiníne a bhaineann leo.
Comodo (www.personalfirewall.comodo.com)
Is féidir leat cosaint breise a chur i bhfeidhm ar do ríomhaire trí Balla Dóiteán a úsáid. Ceann de na cinn is coitianta atá saor in aisce ná Comodo. Tá sé easca seo a suiteáil ar an ríomhaire agus tá sé ar fáil saor in aisce ón suíomh idirlíon.
Dé Céadaoin, Aibreán 01, 2009
Cén dóigh le Outlook Express a shocrú suas? An bhfuil costas air?
Bhí tairge ag Microsoft darbh ainm Outlook Express go dtí cúpla bliain ó shin. Tháinig an feidhmchlár seo in éineacht le Internet Explorer go dtí leagan a sé de Internet Explorer.
Fadhbanna
Tá neart fadhbanna le Outlook Express agus is é sin an fáth go bhfuil Microsoft tar éis fáil réidh leis ó shin. I measc na fadhbanna a bhí leis ná go raibh an féidearthacht ionsaithe a dhéanamh ar agus na ríomhphoist ar an ríomhaire a scriosadh. Bhí fadhbanna ann ó thaobh an líon feidhmeanna a bhí ar fáil air i gcomparáid le Outlook.
Réiteach na Faidhbe
An tairge a chruthaigh Microsoft le áit Outlook Express a ghlacadh ná Windows Mail. Arís bhí daoine idir dhá chomhlairle maidir leis an tairge seo agus arís bhí fadhbanna ann le feidhmeanna slándála Windows Mail. Ag an am seo bhí athruithe ag tarlú ar an idirlíon ina iomláine. Bhí an ghá feidhmeanna breise agus ilmheán nua-aimseartha a bheith ar fáil tríd na sruthanna nuachta ar fad.
An Leagan Nua
Ar an 7 Mí na Samhna 2007 rinne Microsoft lainseáil ar Windows Live Mail Leagan 12. Le cúpla mí anuas tá Microsoft tar éis Leagan 14 a chur ar fáil. Is leagan feabhsuithe atá anseo a ceartaíonn na fabhtanna a bhí sa chead leagan agus a chur leis an líon feidhmeanna atá ar fáil.
I measc na feidhmeanna nua atá ar fáil ar Windows Live Mail tá:
- Tacaíocht do Poist Gréasáin (WebMail) ina measc Hotmail, Gmail agus Yahoo.
- Comhéadan úsáideora níos fearr a luíonn isteach leis an leagan amach atá ar na feidhmchláir is déanaí atá ag Microsoft.
- Ceangal le Windows Live Contacts
- Tacaíocht do sruthanna RSS.
- Deilbhíní Emoticon ar fáil. Ar nós an Smiley.
- Litriú a sheiceáil
- Inbox difriúil ar fáil do chuile seoladh ríomhphost atá agat.
- Eagarthóireacht ar iatáin.
Is féidir Windows Live Mail a íoslódáil ag:
http://download.live.com/wlmail
Déardaoin, Eanáir 22, 2009
Péist Ríomhaireachta Réidh le h-ionsaí a dhéanamh ar na mhilliúin
Tá péist nua ríomhaireachta réidh le ionsaí a dhéanamh ar na milliúin duine nach bhfuil a fhios acu go bhfuil sé faighte acu cheánna féin. Séard is péist ríomhaireachta ná fabht a fhaigheann ríomhaire ó ríomhaire eile a suíonn ar an ríomhaire gan aon dochar a dhéanamh go dtí go bhfaigheann sé treoir ón cruthaitheoir. I gcás víreas déantar an damáiste láithreach.
An t-ainm atá ar an péist seo ná Conficker, Downadup nó Kido agus aimsíodh é i dtús báire i Mí Deireadh Fómhair 2008. Tá an baol ann go mbeidh an cruthaitheoir nó na chruthaitheoirí in ann seilbh a fháil ar do ríomhaire amach anseo. Meastar go bhfuil an péist seo ag suí ar 9 mhilliúin ríomhaire thart fud an domhain. Is féidir le duine leis an saineolas ceart acu seilbh iomlán a fháil ar na ríomhairí seo. Cur i gcás go raibh an duine seo in ann euro amháin a dhéanamh ar gach ceann de na ríomhairí seo b’fhiú €9,000,000 sin.